ADHD, czyli zespół nadpobudliwości psychoruchowej (zespół hiperkinetyczny), jest problemem coraz częściej diagnozowanym u dzieci, nawet tych najmłodszych. Nie oznacza to jednak, że jest rodzajem choroby - wręcz przeciwnie, ADHD nie jest klasyfikowane jako choroba, tylko zespół. Podlega jednak leczeniu i przy dobrej współpracy z psychoterapeutą i psychiatrą jego objawy mogą być znacząco zredukowane i złagodzone, a nawet całkowicie wyeliminowane.

ADHD u coraz młodszych dzieci

ADHD u dzieci jeszcze do niedawna kojarzone było wyłącznie z problemami, które zaczynają się w wieku szkolnym. Obecnie jednak coraz częściej można je zaobserwować u coraz młodszych dzieci, a nawet w wieku niemowlęcym. Zazwyczaj przyjmuje w tym czasie nieco inną, niepełno objawową formę. Jednak z czasem rozwija się forma pełnoobjawowa, którą możemy zaobserwować przede wszystkim u dzieci w wieku szkolnym.

Pełnoobjawowe ADHD

Pełnoobjawowe ADHD zazwyczaj możemy zaobserwować u dziecka między szóstym a dwunastym rokiem życia. Warto przy tym zauważyć, że może nieco inaczej objawiać się u dziewczynek i u chłopców. Obie grupy dzieci mają jednak wiele cech wspólnych. Należy przy tym zaobserwować cały zespół objawów z szerokiego spektrum ADHD, aby mówić o tym zespole.

Właśnie fakt występowania całego spektrum objawów pozwala na odróżnienie ADHD u dzieci od zwykłej ruchliwości. Zobaczmy zatem, jakiego rodzaju symptomy muszą wystąpić, aby mówić o zespole hiperkinetycznym; muszą przy tym wystąpić przynajmniej niektóre z każdej z trzech podanych niżej grup.

Impulsywność

Dzieci, u których występuje ADHD, zazwyczaj reagują bardzo szybko na różnego rodzaju bodźce. Są niecierpliwe, przez co nie potrafią na przykład doczekać do końca cudzej wypowiedzi. Przerywają innym, intensywnie reagują na różnego rodzaju sytuacje, mogą też szybko wchodzić w konflikty i nie szanować potrzeb innych.

Nadmierna aktywność

Nadmierna aktywność ruchowa jest szczególnie mocno utożsamiana z ADHD. Dzieci cierpiące na klasyczny obraz tego zespołu nie mogą usiedzieć spokojnie. Są rozbiegane, muszą bardzo dużo aktywności poświęcić na spożytkowanie swojej energii. W szkole szczególnie łatwo to zauważyć: wstają z ławki, kiedy nie powinny, biegają po klasie, zaczepiają kolegów, wiercą się albo machają rękami i nogami. Ich zabawa zazwyczaj przybiera bardzo hałaśliwy kształt.

Zaburzenia koncentracji i uwagi

Ostatni rodzaj objawów dotyczy przede wszystkim funkcjonowania w szkole na poziomie uwagi. Dzieci zazwyczaj nie przykładają wagi do szczegółów, przez co pojawiają się u nich typowe błędy z roztargnienia, widoczne na przykład podczas sprawdzianów. Szybko się rozpraszają, gubią wątek, kiedy coś im przerwie. Nie lubią słuchać poleceń, przestrzegać zasad ani kierować się instrukcjami.

Zaburzenia koncentracji i uwagi mogą utrudniać dzieciom samodzielne organizowanie sobie czasu i przestrzeni do pracy. Ze względu na to, że interesuje je mnóstwo rzeczy, mogą nie odrabiać prac domowych lub też robić to nieuważnie. Zdarza się także, że gubią swoje rzeczy i nieumyślnie o czymś zapominają.